Trong quá trình tìm tòi phát triển game có thể là do định mệnh dẫn đường, mình đã đọc được ở đâu đó một đoạn khá hay về bản chất của  "business" (doanh nghiệp/kinh doanh)

Sâu thẳm trong gốc rễ của mình, mọi doanh nghiệp cơ bản là một tập hợp 5 yếu tố phụ thuộc lẫn nhau. Các yếu tố đó là gì, mời bạn đọc những dòng tiếp theo.

1. Value Creation (Giá trị sáng tạo): là việc phát hiện ra điều mọi người cần hoặc muốn, rồi tạo ra sản phẩm.

2. Marketing (Tiếp thị): lôi kéo sự chú ý và xây dựng nhu cầu cho sản phẩm bạn tạo ra.

3. Sales (Bán hàng): biến khách hàng tiềm năng thành khách hàng thực sự, người sẽ trả tiền để mua sản phẩm hoặc giải pháp của bạn.

4. Value Delivery (Cung cấp giá trị): mang lại cho khách hàng điều bạn đã hứa và bằng tất cả khả năng làm cho họ hài lòng.

5. Finance (Tài chính): Tạo ra đủ thu nhập để tiếp tục và biến nỗ lực của bạn thành điều đáng giá.

Nếu 5 điều này nghe có vẻ đơn giản đó là bởi vì thực chất của nó rất đơn giản. Kinh doanh chưa bao giờ phức tạp như nghiên cứu tên lửa. Nó đơn giản là một quá trình xác định vấn đề và tìm ra giải pháp để đôi bên cùng có lợi. Bất cứ ai cố gắng làm cho việc kinh doanh nghe có vẻ phức tạp hơn những thứ này, nghĩa là họ đang cố gắng gây ấn tượng hoặc cố bán cho bạn thứ gì đó bạn không thực sự cần.

Đây là câu hỏi tôi tự hỏi nhiều lần khi nhìn vào các game mobile trên Google Play và Apple Store. Giai đoạn đầu trên các store là các game mobile premium được đưa lên store đầy đủ nội dung hoặc dưới dạng bản chơi thử, ai thích game đó sẽ trả tiền để trải nghiệm đầy đủ nội dung.

Sau đó freemium ra đời cùng với mạng xã hội, người chơi không còn phải trả tiền game mà trả tiền mua vật phẩm trong game, cơ chế này cũng tương tự các game online trên máy tính, nhưng nó đặc biệt được chú ý cùng với sự phát triển của mạng xã hội Facebook với tính năng mời bạn bè tham gia, điển hình thành công của mô hình này là nhà phát triển game Zynga với Farm Ville, và sau này là King với Candy Rush Saga. Tôi vẫn còn nhớ cái thời, ai làm game trên điện thoại cũng phải tích hợp tính năng mời bạn của Facebook như một phần bắt buộc. Sau này Google cũng đẻ thêm một cái tương tự vậy.

Đối với hãng game đông người, chuyện tích hợp mạng xã hội không là vấn đề, đối với cá nhân làm game đúng là cực hình. Công đoạn chán nhất có lẽ là tích hợp chức năng login và share, mời bạn bè. Thực sự như một gánh nặng trong việc phát triển game, thay vì tập trung vào nội dung game thì phải loay hoay nghĩ cách xây dựng chức năng để tận dụng mạng xã hội, cuối cùng tạo ra một game không đến đâu.

Khi cơn sốt "mời bạn" qua đi vì quá nhiều người lên tiếng do bị làm phiền bởi chức năng mời bạn. Đến lượt mình, Google lại đẩy ra tính năng quảng cáo, thế là mô hình chơi miễn phí (Free to Play) xuất hiện, giờ mọi người lại đua nhau gắn quảng cáo vào game. Người dùng không phải trả tiền chơi game, thay vào đó là bắt buộc xem quảng cáo. Các nhà phát triển game lại căng đầu nghĩ cách gắn quảng cáo sao cho khoa học, làm game gây nghiện để mọi người vào chơi xem quảng cáo. Bao nhiêu chất xám, tư duy công sức, bao gồm cả nghiên cứu hành vi chỉ để gây nghiện cho người dùng và kiếm tiền từ quảng cáo. Và không chỉ một mình Google cung cấp api quảng cáo, còn rất nhiều nhà quảng cáo khác cũng đưa ra api riêng của mình.

Dù biết là ai cũng cần có chi phí trang trải cho công cuộc phát triển game của mình. Ai cũng muốn lấy ngắn nuôi dài, nhưng rồi cái ngắn mà chúng ta theo đuổi bao nhiêu phần trăm nuôi được dài, hay chúng ta đang làm nô lệ cho các platform quảng cáo thay vì sáng tạo nội dung chúng ta mong muốn. Có lẽ điều điên rồ nhất mà tôi từng chứng kiến đó là chạy quảng cáo cho một game kiếm tiền từ quảng cáo. 

Xuất phát điểm ban đầu của mỗi một game developer đều từ những tựa game gây ấn tượng mạnh với họ, và đưa họ đến với cuộc hành trình này. Nhưng cuối cùng sự nghiệp của họ lại bị dẫn dắt bởi các platform quảng cáo, trong đó có lẽ khu vực châu Á là nơi mà các game quảng cáo được tạo ra nhiều nhất.

Nếu nhìn nhận game như một tác phẩm văn học hoặc điện ảnh thay vì một trải nghiệm ngắn hạn có lẽ phương pháp phát triển game sẽ đổi khác. Hy vọng sẽ không phải làm nô lệ quảng cáo cho Facebook hay Google hay bất cứ platform quảng cáo nào và chỉ đơn giản là làm game.

Video game là một trong những chủ đề có được nhiều sự quan tâm trong thế giới internet rộng lớn. Các bài viết đánh giá nhận xét những tựa game đình đám nổi tiếng hoặc về các hãng phát triển game lớn trên thế giới luôn nhận được sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng người chơi game toàn cầu.

Nhưng không phải bất cứ hãng game hay tựa game nào cũng nhận được sự ưu ái như vậy. Mọi chuyện hoàn toàn trái ngược đối với các hãng game nhỏ hoặc những cá nhân phát triển game một mình. Khác với những hãng game lớn đã có tên tuổi lâu năm luôn nhận được các ý kiến phản hồi và đóng góp đối với mỗi sản phẩm khi được giới thiệu, các solo game developer (người phát triển game một mình) rất hiếm khi có được những sự quan tâm đặc biệt như vậy.

Cho nên bất kỳ một nhận xét hay ý kiến đóng góp nào mà họ có được cũng là một món quà quý giá đến từ người dùng. Sau hai năm phát triển tựa game đầu tay Hogvalord, và tham khảo thêm từ các solo/indie game developer khác, tôi nhận thấy các phản hồi và nhận xét có các đặc điểm dưới đây luôn nằm trong danh sách yêu thích của người phát triển game.

Đứng đầu danh sách là các nhận xét chi tiết về mặt được và chưa được của game. Đây là những phản hồi rất cần thiết đối với bất kỳ tựa game nào có mặt trên cuộc đời. Chúng lại cực kỳ hữu ích đối với những đội ngũ phát triển game chỉ có từ một đến hai người. Những nhận xét này chứa đựng rất nhiều điều mà bản thân những người làm game vì lý do chủ quan sẽ không bao giờ nhìn ra được. Dù là khen hay chê thì các nhận xét về điểm mạnh yếu trong game như cách chơi, câu chuyện, âm thanh, hình ảnh, độ khó dễ, v.v... sẽ giúp ích rất nhiều cho những cá nhân làm game vẫn còn vô danh và thiếu những góp ý chân thực, khách quan từ nhiều người khác, đặc biệt là những khách hàng tiềm năng. Dựa vào những ý kiến này, người phát triển game sẽ cân nhắc và sửa đổi để cho trải nghiệm trong game của người chơi ngày một tốt hơn.

Đứng thứ hai là các nhận xét có kèm thêm gợi ý cụ thể về cách cải thiện game. Đối với một số nhà phát triển game độc lập thì những nhận xét như thế này đôi khi khó tiếp nhận, vì những nhà phát triển game cá nhân thường sở hữu tính nghệ sỹ khá cao, đối với họ mỗi sản phẩm là một tác phẩm, một đứa con tinh thần. Tuy nhiên với cá nhân tôi, những gợi ý này dù không sát sao và khả thi cao nhưng cũng gián tiếp gợi mở ra những phương hướng và cách thức mới để cải thiện cho game của mình được tốt hơn. Dù sao game cũng là một sản phẩm để phục vụ nhu cầu giải trí của nhiều người, cho dù nó có mang nặng dấu ấn cá nhân của người tạo ra nó, nhưng bản thân người làm game cũng không nên quá bảo thủ mà xem nhẹ các giải pháp đôi khi rất hữu ích đến từ những người chơi game.

Kế tiếp là các nhận xét trong đó có kèm theo sự đồng cảm, động viên đối với những tựa game do một cá nhân hoặc một đội ngũ nhỏ dưới năm người phát triển. Có lẽ rất ít người biết được cảm giác đơn độc mà một cá nhân phát triển game phải trải qua, đặc biệt là đối với những dự án kéo dài từ một năm trở lên. Ngoài việc phải đối mặt với các vấn đề tài chính do kinh phí eo hẹp để sản xuất game thì họ còn ít khi nhận được sự quan tâm của những người xung quanh. Rất khó để giải thích cho họ hiểu được việc cụ thể họ đang làm là gì. Trong các hãng game lớn, những người tham gia sản xuất game được bố trí làm đúng công việc chuyên môn như họa sỹ, lập trình, quản lý dự án, marketing. Trái lại một người tự mình phát triển game phải làm tất cả những chuyện đó kể cả ngoài chuyên môn, nên rất tốn thời gian giải thích cho người khác hiểu, và thực ra cũng không mấy ai thực sự quan tâm đến việc bạn đang làm gì ngoài bản thân bạn. Không phải người làm game nào cũng may mắn nhận được sự ưu ái của nhiều người khi giới thiệu dự án game của mình. Cho nên những phản hồi từ người chơi chứa các thông điệp động viên, thông cảm với nỗ lực của nhà phát triển game độc lập giống như liều thuốc trợ lực tinh thần, giúp họ tiếp tục duy trì công việc sáng tạo của mình.

Cuối cùng, phải kể đến những báo lỗi đến từ người chơi. Những thông báo này rất quan trọng đối với tôi, bởi vì tôi không có đủ thiết bị, thời gian để có thể kiểm tra lỗi một cách kỹ lưỡng như những đội ngũ đông người khác. Ngoài ra, mỗi người chơi sẽ tương tác với game theo một cách rất khác nhau, điều đó sẽ dẫn đến những tình huống phát sinh lỗi rất bất ngờ đối với một nhà phát triển game cá nhân như tôi. May mắn là có những người chơi cảm tình với tựa game Hogvalord, và nhờ có sự trợ giúp của họ mà tôi đã khắc phục được nhiều lỗi nghiêm trọng của game. Bởi vì nếu game gặp lỗi nặng, nhiều người sẽ không mua game, điều này thực sự là một cơn ác mộng đối với những nhà phát triển game như tôi. Cho nên tôi rất biết ơn những người chơi (khách hàng yêu quý) đã nhiệt tình liên hệ, gửi cho tôi những thông tin cần thiết để sửa chữa lỗi trong sản phẩm của mình và cho tôi có cơ hội để phục vụ họ tốt hơn.

Thứ tự của những ý kể trên không phản ánh tầm quan trọng của mỗi mục, bởi vì tất cả chúng đều quan trọng như nhau và là bài học tôi rút ra được sau nhiều năm mò mẫm từng bước đi. Tôi nghĩ chúng là những điều cơ bản đối với bất kỳ nhà phát triển game nào, nhưng bạn chỉ có thể hiểu được một cách sâu sắc khi tự mình trải nghiệm bằng chính thời gian và nỗ lực của bản thân.

29 tháng 12, 2021

Nhân dịp dự án Hogvalord được hoàn thành sau hơn hai năm cặm cụi làm việc và bản thân tôi cũng vừa phục hồi lại từ cơn bệnh do ccpvirus gây ra, năm mới cũng đã sắp tới, tôi nghĩ mình cũng nên dành thời gian để xem xét lại toàn bộ quá trình phát triển sản phẩm Hogvalord. Từ một ý tưởng ngây thơ ban đầu về một tựa game nhỏ đơn giản với phạm vi nội dung đã được cân nhắc và tiết chế để sức lực một người cũng có thể hoàn thành được trong vòng sáu tháng tuy nhiên cùng với những nội dung phát sinh thêm trong quá trình làm việc đã biến một dự án nhỏ thành một dự án tầm trung. Thời gian thực hiện cũng kéo dài thêm ra từ sáu tháng thành một năm và một năm rưỡi rồi chính thức hoàn thiện sau hai năm.

KHÓ KHĂN VÀ THÁCH THỨC

Sự kéo dài này có nguyên nhân sâu xa xuất phát từ việc thiếu kinh nghiệm trong việc định lượng thời gian để hoàn thành một tựa game có sự phát triển của câu chuyện. Đây là lần đầu tiên trong đời tôi hoàn thành một tựa game có câu chuyện đầy đủ từ đầu cho đến kết thúc. Câu chuyện này có thể đơn giản nhưng nó cũng tạo ra đủ thách thức cho việc gắn kết câu chuyện và tính năng trong game.

Ngoài ra với định hướng ban đầu là làm game không vội vàng gấp gáp và tôi xác định đây là công việc toàn thời gian của mình cho đến khi tựa game được hoàn chỉnh. Tôi không muốn mắc phải các hội chứng burn-out vì phải làm việc cật lực không ăn không nghỉ như các game developer khác, nên lịch làm việc cũng được thả lỏng.

Một trong những lý do khác khiến dự án kéo dài đó là việc kết hợp các tài nguyên đến từ nhiều nguồn khác nhau khi phải tận dụng tối đa những gì có được để tiết kiệm chi phí cho những phần nội dung khác trong game. Việc tìm kiếm những tài nguyên miễn phí và có phí rồi kết hợp chúng lại với nhau là một thách thức khủng khiếp cho một người phát triển game độc lập, nó đòi hỏi khá nhiều kỹ năng. Nhưng cái gì cũng có giá của nó, bởi vì tài nguyên để tạo game đến từ nhiều nguồn khác nhau, nên bạn không thể chủ động trong việc tạo ra phong cách mỹ thuật riêng cho game. Bù lại nó đáp ứng được chi phí eo hẹp của một nhà phát triển game độc lập.

Do kinh phí không đủ lớn, nên nhân lực thực hiện dự án cũng hạn chế, ngoài bản thân tôi ra chỉ có thêm một bạn artist trợ giúp một số phần hình ảnh trong game và cho ý kiến phản hồi cũng như nắn nót lại câu chuyện của game cho mượt mà hơn. Trong số các công đoạn chiếm thời gian nhất có lẽ là test game (chơi game để kiểm tra chất lượng), với nội dung tựa game kéo dài lên đến hơn bốn tiếng đồng hồ, mỗi lần sửa lỗi và kiểm tra lại game là một cực hình vô cùng lớn đối với hai người chúng tôi. Có nhiều người không hiểu công việc phát triển game này, nhiều khi họ cứ nghĩ kiểm tra game chỉ đơn giản là ngồi chơi game, công việc nhẹ nhàng, đơn giản. Nhưng nếu bạn là một nhà phát triển game đơn độc, bạn phải tự làm hết mọi công việc đó và việc phải chơi đi chơi lại một nội dung kéo dài hơn bốn tiếng đồng hồ cho mỗi lần kiểm lỗi bạn sẽ hiểu được cảm giác ngán ngẩm đến chừng nào.

Bên cạnh đó vì phát triển nội dung game bằng ngôn ngữ tiếng Anh, với mục tiêu là nâng tầm trình độ để theo kịp sự phát triển của các nhà phát triển game khác trên thế giới nên khâu dịch thuật cũng là thách thức to lớn khác đối với các tựa game có câu chuyện. May mắn tôi có được sự trợ giúp của một người bạn nước ngoài nên phần ngôn ngữ cũng đỡ đi phần nào khó hiểu cho nhiều người chơi sử dụng tiếng Anh. Có lẽ sau dự án này tôi sẽ tránh xa việc phát triển các game có quá nhiều hội thoại.

TẠI SAO TÔI LẠI CHỌN CON ĐƯỜNG KHÓ NHẰN NÀY?

Có rất nhiều người làm game mobile, tại sao tôi không chọn con đường này như bao người khác mà lại đâm đầu làm một tựa game offline trên Steam. Thực ra nó đến từ nhận thức và sở thích của cá nhân tôi, tôi thích chơi game console và PC hơn game mobile, ngoài ra các tựa game theo mô hình free-to-play cũng không phải loại game tôi thích chơi, các game freemium thì lại nhồi nhét quá nhiều quảng cáo làm gián đoạn trải nghiệm nội dung game của người chơi. Cho nên bản thân mình không thích thì mình sẽ không làm ra loại game đó. Ngoài ra tôi bị ám ảnh bởi một thông điệp mà tôi muốn truyền tải thông qua tựa game này, tuy không biết là nó có đủ sức hấp dẫn và chạm được đến trái tim của nhiều người như mong đợi hay không nhưng ý muốn được truyền đạt thông điệp đó cứ thúc đẩy bản thây tôi phải tạo ra một câu chuyện cho tựa game này mà không lường trước được rằng tất cả những tựa game có cốt truyện đều rất khó để phát triển với nguồn lực hạn chế nhỏ nhoi của một cá nhân.

NHỮNG ĐIỀU ĐÃ LÀM ĐƯỢC

Là một nhà phát triển game nhưng hiếm khi tôi nói về công việc của mình trên blog, bởi vì cá nhân tôi cảm thấy mình còn nhiều điều phải học hỏi thêm, có nhiều kỹ năng vẫn còn thiếu sót và cần phải cố gắng nhiều hơn để có thể tạo ra các tác phẩm game tốt và hay hơn nữa. Dù Hogvalord là một dự án đầu tiên dài hơi trong đời, tuy nhiên tôi cũng khá tự hào khi đã hoàn thành cam kết của bản thân khi có thể hoàn thiện được sản phẩm này. Tuy là sản phẩm đầu tiên với nhiều thiếu sót nhưng dự án này là bước đệm để tôi có thể tạo ra các tác phẩm game tiếp theo tốt hơn. Tôi đã học được rất nhiều điều trong suốt hai năm thực hiện dự án, từ một người không có bất kỳ hiểu biết gì về kinh doanh, hay marketing nhưng với mục tiêu sản xuất và thương mại hóa sản phẩm, tôi cũng đã tự mày mò học các kiến thức về kinh doanh, khởi nghiệp thông qua việc đọc khá nhiều tựa sách tiếng Anh cũng như tiếng Việt.

Bản thân tôi trải qua hai năm nỗ lực không ngừng để xây dựng nội dung cho game và nội dung cho web để giới thiệu sản phẩm của mình trên các nền tảng mạng xã hội khác nhau cũng để lại nhiều bài học quý giá về marketing, có nhiều kiến thức trước đây tôi đã từng đọc qua nhưng vì chưa trải nghiệm thực tế bao giờ nên còn mơ hồ, tuy nhiên qua quá trình thực hiện dự án Hogvalord này những kiến thức đó trở nên sống động hơn bao giờ hết.

Một dự án game không những dạy cho tôi về kỹ thuật, thiết kế game mà còn gián tiếp thúc đẩy tôi học hỏi những kiến thức kinh nghiệm mới về kinh doanh, quảng cáo. Tôi thực sự đã thu hoạch được khá nhiều điều sau khi hoàn thành dự án này.

KẾT LUẬN

Những điều tôi viết ra ở đây nó vẫn chưa thể hiện đầy đủ hết những trải nghiệm mà tôi đã có, tuy nhiên hiện giờ tôi cảm thấy khá hài lòng khi Hogvalord cuối cùng cũng hoàn thành. Tựa game sau tôi sẽ làm nội dung đơn giản hơn và hạn chế đụng tới những câu chuyện phức tạp và sẽ không ôm đồm nhiều thể loại vào trong một tựa game. Có thể tôi sẽ chọn một thể loại game cụ thể và làm đúng y như vậy thay vì thử nghiệm sáng tạo kết hợp nhiều thứ mà lại không đẩy mạnh được yếu tố then chốt đặc trưng của dòng game mà tôi muốn hướng tới. Có nhiều con đường một khi bạn đã đi quá xa thì không thể quay đầu lại được, cho nên dù nó có tệ hại đến đâu thì cũng nên hoàn thành chặng đường đó và tìm kiếm một chặng đường mới khác. Thành công nhiều khi còn đến từ sự may mắn chứ chẳng bao giờ là kết quả của một nỗ lực đơn thuần. Quan trọng là trên con đường sáng tạo, mình vẫn cảm thấy vui và mãn nguyện, vậy là được.

Dù rất thích phim hoạt hình, nhưng trong khoảng vài năm gần đây nhờ Netflix, mà tôi mới có cơ hội thưởng thức những bộ phim hoạt hình của studio Ghibli. Tên tuổi của hãng sản xuất này rất nổi tiếng, hầu như những ai yêu thích anime Nhật đều biết đến nó nhờ vào phong cách hoạt họa rất đặc biệt với những khung hình đẹp như những bức tranh màu nước. Mỗi một phim là một tác phẩm đồ họa hết sức đặc biệt với lối kể truyện nhẹ nhàng, tự nhiên. Tuy không có nhiều lời thoại theo kiểu triết lý, nhưng những thông điệp sâu sắc về cuộc sống được thể hiện tài tình dưới những nét vẽ uyển chuyển và gam màu hết sức tươi sáng.

Các chủ đề trong phim của Ghibli cũng rất đa dạng, và phục vụ cho đối tượng khán giả ở nhiều độ tuổi khác nhau. Khác với các tựa phim anime Nhật khác thường khai thác đề tài học sinh trung học, giao đấu bằng phép thuật, hoặc tình cảm tuổi thiếu niên. Chủ đề trong phim của Ghibli thường chứa đựng nhiều thông điệp về đời sống, xã hội, chính trị, chiến tranh, các vấn đề môi trường, một số phim thì khai thác chủ đề tình cảm và những dằn vặt nội tâm hoặc đời sống của các nhân vật chính nhưng dưới góc nhìn rất trong sáng, nhẹ nhàng. Tôi có cảm giác rất yên bình khi thưởng thức những phim này, cảm xúc hoàn toàn khác với sự căng thẳng thường trực trong các anime chiến đấu hoặc tình cảm sướt mướt của các drama truyền hình.

Tuy nhiên sự tác động trong phim của Ghibli không chỉ dừng lại ở đó mà nó còn ảnh hưởng đến những sản phẩm sáng tạo khác mà cụ thể là video game. Trong thế giới của ngành công nghiệp game cũng có không ít các sản phẩm chịu sự ảnh hưởng từ phong cách nghệ thuật của Ghibli. Sự ảnh hưởng nhiều nhất là về mặt đồ họa, các gam màu tươi sáng và hậu cảnh đậm tính nghệ thuật với các đường nét miêu tả cảnh quan nhẹ nhàng của chất liệu màu nước luôn để lại ấn tượng khó phai trong các tác phẩm của Ghibli. Các nhà thiết kế game vốn đã có sẵn trong mình khả năng thẩm thấu nghệ thuật khá cao đã không bỏ lỡ bất cứ cơ hội nào để học hỏi và đưa các đặc điểm nghệ thuật trong phim Ghibli vào game của mình. Sự học hỏi và ứng dụng này đã tạo ra được các trải nghiệm khó quên về mặt hình ảnh đối với người chơi. Có thể kể đến các tựa game như Nino Kuni 1 và 2, Zelda: Breath of Wild. Đặc điểm dễ nhận biết nhất về đồ họa theo phong cách Ghibli đó là cảnh quan môi trường được tô vẽ với rất nhiều chi tiết màu sắc, còn nhân vật và phục trang lại đơn giản được mô tả bằng những mảng màu lớn. Chính hai điểm tương phản này làm nổi bật sự hiện diện và chuyển động của các nhân vật trong game khiến cho người chơi có cảm giác như mình đang thực sự là nhân vật chính trong game.

Sự lựa chọn màu sắc tinh tế trong các phim Ghibli để mô tả không khí, môi trường, và phục trang luôn mang lại cảm giác thư thái cho dù là vào ban ngày hay ban đêm, hoặc các mùa trong năm. Chính nhờ học hỏi đặc điểm màu sắc này, mà các video game chịu sự ảnh hưởng của Ghibli luôn có một sự thư giãn nhất định. Với từng bước chân hay mỗi góc nhìn, người chơi đều có cảm giác như lạc vào một nơi chốn thần tiên bay bổng nhẹ nhàng, cho dù là bối cảnh chiến đấu hay chỉ đơn giản là di chuyển từ điểm A đến điểm B.

Ngoài phần hình ảnh, phần câu chuyện trong phim Ghibli cũng khá đặc biệt, nó thường diễn ra một cách hết sức tự nhiên và có nhiều chi tiết khó đoán trước. Cách kể chuyện như vậy khiến người xem cảm thấy thú vị, bất ngờ, cảm giác các tình tiết rất tự phát nhưng lại hợp lý và uyển chuyển. Khán giả sẽ được dẫn dắt đi từ chi tiết này đến chi tiết khác một cách khéo léo cho đến cuối phim và đó cũng chính là lúc thông điệp chính trong phim được hé lộ, hoặc là các nút thắt sẽ được tháo gỡ một cách nhẹ nhàng đầy cảm xúc. Đặc điểm nghệ thuật này chắc có lẽ phù hợp với các tựa game thế giới mở, tôi còn nhớ trong game Zelda: Breath of Wild, người chơi có thể phiêu lưu thoải mái trong một thế giới rộng lớn và tìm những mảnh ghép ký ức của công chúa Zelda được ẩn giấu ở những địa điểm tuyệt đẹp trong thế giới game, nếu người chơi chịu khó cưỡi ngựa đi dạo trong game và tìm kiếm những nơi này cũng sẽ đem lại những trải nghiệm đáng nhớ. Game Nino Kuni 2, tuy phần đồ họa thể hiện rõ chất Ghibli nhưng câu chuyện truyền tải khá tuyến tính nên chưa làm được điều này.

Yếu tố cuối mà tôi muốn đề cập đến chính là phần âm nhạc. Sự kết hợp tài tình giữa hình ảnh, câu chuyện và các bản nhạc nhẹ nhàng luôn đưa đẩy cảm xúc của người xem hòa nhập vào bộ phim. Thực ra đối với các studio game lớn trên thế giới, thì việc đầu tư tiền để mướn những dàn giao hưởng hoặc nhạc sỹ tên tuổi sáng tác nhạc cho game rất dễ dàng. Nhưng điểm tôi chú ý trong phim Ghibli chính là sự hòa quyện và xuất hiện của âm nhạc, tiếng động rất hợp lý có thể đẩy cảm xúc của người xem lên cao trào. Có hai tựa game tôi chơi mà có cùng mạch cảm xúc như vậy là Zelda: Breath of Wild và Child of Light. Zelda: Breath of Wild thì nhiều người cũng đã biết, riêng Child of Light do Ubisoft sản xuất thì phần âm nhạc và hình ảnh mang rất nhiều cảm xúc, câu chuyện cũng mượt mà mang lại cho người chơi mối liên tưởng rất lớn đến phim của Ghibli dù tạo hình nhân vật có khác nhau, nhưng phần không khí cảnh quan cũng phảng phất chất liệu màu nước rất khéo léo tài tình.

Đương nhiên là một cá nhân phát triển game, tôi cũng ước ao một ngày nào đó có thể tạo ra được những tựa game có thể đem lại những cảm xúc đậm tính nghệ thuật như các bộ phim của Ghibli. Đây cũng là lý do tôi viết bài này để ghi lại những đặc điểm nghệ thuật mà tôi cảm nhận được từ các tác phẩm điện ảnh này, mong một ngày nào đó có thể ứng dụng được vào các sản phẩm game của mình.